Halluks Rigidus

Halluks rigidus

Ayak 1.parmak kökündeki eklemde görülen bir hastalıktır. Halluks Rigidus hastalığında ayak 1.tarak kemiği ile 1.parmak arasındaki eklemde (1. metatarsofalengeal eklem) ağrı ve hareket kısıtlılığı görülür. Hastalık, ayak 1. metatarsofalengeal eklemde ilerleyici eklem kireçlenmesine neden olur.

Halluks rigidus neden kaynaklanır?

Halluks rigidus, ileri düztabanlığı olan hastalarda ayak 1.metatarsafalengeal ekleme aşırı yüklenme ile daha sıktır. Meslekleri gereği parmak ucu yükselen ve çömelerek çalışan hastalarda ayak 1.parmağı kökündeki ekleme aşırı yüklenme ile hastalık gelişebilir. Ayak 1.metatarsofalengeal ekleme olan direk veya tekrarlayan travmalar da Halluks Rigidusa neden olabilir. Halluks Rigidus hastalığı, romatoid artrit ve gut hastalığında daha yüksek oranda görülür.

Halluks rigidus hastalığının bulguları nelerdir?

Hallluks rigidus hastalığının erken döneminde yürüme, ayakta durmada eklemde ağrı ve kısıtlılık görülür. Ağrı nemli ve soğuk havalarda daha fazla hissedilir. Halluks rigiduslu hastalar; koşu ve çömelme gibi ayak 1.metatarsofalengeal eklemine yük binen aktivitelerde ağrı hissederler. Bu aktiviteler sonrasında eklemde şişlik ve kızarıklık ta görülebilir. Hastalık ilerledikçe, ağrı istirahatte de olur. Kemik üzerinde gelişen kemik gagamsı çıkıntıları nedeniyle ayakkabı uyumu zordur ve hastalar dar ve önde derinliği az ayakkabılarda rahat edemezler. Bazı hastalar, ayak 1.metatarsofalengeal ekleme yük vermemek için yürüme şekillerini değiştirirler ve aksama görülebilir.


Halluks rigidus hastalığının tanısı nasıl koyulur?

Halluks rigidus hastalığının tanısı fizik muayene ve radyolojik tetkikler ile koyulmaktadır. Normalde ayak 1. parmağı, metatarsofalengeal eklemden yukarı kaldırıldığında 55-70 derece arası bir eklem hareketi saptanırken Halluks Rigidus hastalığında bu hareket oldukça kısıtlanmıştır. Halluks Rigidus hastalarında ayak 1. metatarsofalengeal eklem üstünde kemik çıkıntılar muayenede ele gelir. Bu çıkıntılara bastırılması ve parmağın eklemden hızla yukarı kaldırılması ağrılıdır. Bazı hastalarda eklemde kızarıklık ve şişlik görülür. Halluks Rigidus hastalarında sıklıkla ayak yere basarak ön-arka ve yan grafiler istenir. Çekilen radyografilerde eklemin üst tarafındaki kemiksi çıkıntılar, eklem mesafesinde daralma ve ileri olgularda eklem kireçlenmesi bulguları saptanır.

Halluks rigidus hastalığının tedavisi nasıl yapılır?

Özellikle hastalığın eklemde kızarıklık ve şişlik görüldüğü alevli evrelerinde lokal buz tatbiki, antiemflamatuvar ilaç kullanımı ve istirahat tedavisi uygulanır. Erken evre hastalığın tabanı sert, esnek olmayan ayakkabılar ayak 1. metatarsofalengeal ekleme binen yükü azalttığından ağrıya fayda sağlar. Ayak 1. metatarsofalengeal eklem üstünde kemik çıkıntısı olan hastalarda giyilen ayakkabıların parmaklar hizasındaki ön kısmının derinliğinin az olmamasına özen gösterilirse basıya bağlı ağrı önlenebilir. Tüm bunlara rağmen şikayetlerin sürdüğü hastalarda cerrahi tedavi uygulanır.

Hastalığın cerrahi tedavisinde neler yapılır?

Erken evre hastalarda ayak 1. metatarsofalengeal eklem üzerinde gelişmiş olan ve hareketi kısıtlayan kemik çıkıntıların eklemin üst tarafının bir kısmı ile beraber çıkarılması eklemin hareketi arttırarak tedaviyi sağlar.

İleri evre hastalarda eklemde kireçlenme geliştiyse 1. metatarsofalengeal ekleme protez uygulaması yada artrodez dediğimiz eklem dondurma operasyonu uygulanır. 1. metatarsofalengeal eklem protezi uygulanan hastalarda eklem hareket açıklığı korunmaktadır. Hastalarda ağrı şikayeti ve fonksiyonel olarak sonuçları yüz güldürücüdür. Ayak 1. metatarsofalengeal eklem protezi operasyonları, son zamanlarda yaygın kullanıma girdiğinden uzun dönem sonuçları henüz yoktur. Ayak 1. metatarsofalengeal eklem dondurma operasyonu sonrasında ilgili eklemde hiç hareket olmamaktadır. Bu hastalarda ağrı tamamen ortadan kalkar ve hastalar 1. metatarsofalengeal eklem artrodezi (eklem dondurulması) sonrası günlük hayatlarında hiç problem yaşamazlar. Artrodez sonrası; hastalar, ayak 1. metatarsofalengeal eklemin sık kullanıldığı sıçrama parmak ucu yükselme hareketlerinin devamlı yapıldığı kompetetif sporlarda zorlanabilir.

Halluks rigidus

Prof.Dr.Şeref Aktaş, İstanbul Fulya’ daki özel muayenehanesinde çalışmaktadır. Prof.Dr.Şeref Aktaş’ a muayene olmak ve tedavinizin yapılmasını sağlamak için iletişim bilgilerimizdeki telefonları arayarak randevu alabilirsiniz.

ortopedi.tv

Ortopedi TV – Prof. Dr. Şeref AKTAŞ – Ortopedik Hastalıklar Video sayfası