Profesör Doktor Şeref Aktaş

Diz kıkırdak Sorunları

Eklem kıkırdağı nedir ?

Eklem kıkırdağı, kemik uçlarını örten doku olup, eklemi oluşturan yüzeylerin düzgün, kayıcı yapısını sağlayarak, eklem yüzeylerinin birbiri üzerinden rahat hareket etmesini sağlarlar. Kıkırdak yüzey sayesinde basınç dağıtılarak sürtünme kuvveti en aza indirilir.

Eklem Kıkırdak sorunlarının bulguları nelerdir ?

Eklem kıkırdağı hasarlarında başlangıçta ağrı hissedilmez. Bunun nedeni kıkırdak dokusunda sinir uçları olmamasıdır. Eklem kıkırdak hasarı büyük olup altındaki kemik ortaya çıkarsa o zaman ağrı hissedilir. Kıkırdak hasar düzeyi, 4 grupta sınıflandırılır:

  • Grade 1: Eklem kıkırdağında yumuşama,
  • Grade 2: Eklem kıkırdağında yüzeyel çatlaklar,
  • Grade 3: eklem kıkırdağında daha derin hasarlar, kraterler,
  • Grade 4: Eklem kıkırdağında alltaki kemiğin ortaya çıktığı hasarlar. Grade 4 kıkırdak hasarında kopan serbest kıkırdak parçalar eklem içinde dolaşarak kilitlenme, ağrı ve kıkırdakta aşınmaya yol açarlar.

Diz Eklemi kıkırdak sorunlarında tanı nasıl koyulur ?

Diz eklemi kıkırdak sorunlarında hastanın ana şikayeti olan ağrı şikayetinin irdelenmesi yardımcı olur.Ağrı, ne zamandır var? Ağrıyı azaltan, arttıran posizyonlar neler? Ağrı sadece aktivite ile mi oluyor yoksa istirahatte de var mı? Ortopedi doktoru fizik muayenede ağrılı eklem bölgelerinin hassasiyetini, anatomik bozuklukları ortaya koyabilir. Eklem kıkırdak lezyonlarından şüphenilen hastaların radyografik ve MR incelemeleri ile lezyonun yeri ve düzeyi saptanır.

Diz kıkırdak Sorunları sorunlarının nedenleri nelerdir ?

Diz eklemi kıkırdak sorunları skılıkla genç hastalarda spor yaralanmaları sırasında olan diz burkulmaları yada dize direkt gelen travmalar ile gözlenir. Bunun dışında trafik kazalarıı ve ileri yaşta özelliği bozulmuş kıkırdaklı hastalarda diz burkulmaları da kıkrdak hasarlarına yola açarlar. Ayrıca kıkırdak altındaki kemiğin beslenmesinin bozulduğu durumlarda, dizin mekanik bozuklukları nedeni ile eklem yüzeyi yük dağılımının bozulduğu hastalarda da kıkırdak sorunları görülür.

Diz kıkırdak Sorunları sorunlarının tedavisi nasıl yapılır ?

Eklem Kıkırdak hasarlarında en önemli sorun kıkırdağın beslendiği bir damarsal yapı olmaması ve sadece eklem sıvısı yardımı ile beslenmesidir. Eklem kıkırdağı, hasar gördüğünde kendini yenileme özelliği yoktur. Eklem kıkırdağı hiyalen kıkırdak dediğimiz kıkırdak tipinden oluşur. Bir hasar durumunda iç kısımda fibrokartilaj dediğimiz tipte kıkırdak oluşmakla beraber bu tip kıkırdak hiyalen kıkırdak özelliklerinde değildir.

Tedavide, planlama kıkırdak hasarı boyutu, düzeyi ve nedenlerine göre planlanır. Hafif kıkırdak hasarlarında eksersiz ve kıkırdak destekleyici ilaçlar yeterli olabilir. Eğer kıkırdak hasarına neden olan bir durum varsa öncelikle bu giderilmelidir. Örneğin mevcut meniskus yırtığı, diz içi serbest cisim, diz kapağı dönüklüğü gibi problemler kıkırdak hasarına yol açtıysa artroskopik cerrahi ile öncelikle bu birincil problemler tedavi edilir. Daha sonra grade 1-2 hastalarda eksersiz, ağızdan kıkırdak destek ilaçlar  önerilirken grade 3 lezyonlarda eklem içi viskosuplement dediğimiz enjeksiyonlar ve fizik tedavi uygulanmaktadır. Grade 4 dediğimiz kemiğin ortaya çıktığı lezyonlarda öncelikle artroskopik olarak kıkırdak hasarı olan bölgenin kenarları düzenlenir. 30 yaş ve altı hastalarda kıkırdak altında ortaya çıkan kemikte mikrokırık dediğimiz yöntem diz artroskopisi ile uygulanır. Genellikle 2cm2 nin altındaki alanlarda uygulanır. Bunun dışında yük binen alanlarda ki hasarlı bölgelere mozaikplasti dediğimiz yöntemle dizin sağlam kesimlerinden alınan kıkırdak kemik silindirleri uygulanarak hiyalen kıkırdakla onarım sağlanır. Son zamanlarda güncellik kazanan yöntemde artroskopik cerrahi ile diz ekleminden alınan sağlam kıkırdaklar özel laboratuvarlarda kıkırdak hücre kültürleri ile ortalama 6 haftada üretilerek ikinci bir operasyonla kıkırdak kaybı olan alana uygulanır. Hastalarımıza diz kıkırdak sorunlarında herhangi bir bitkisel tedavi yöntemi uygulamamaktayız.

Prof.Dr.Şeref Aktaş, İstanbul Fulya’ daki özel muayenehanesinde çalışmaktadır. Prof.Dr.Şeref Aktaş’ a muayene olmak ve tedavinizin yapılmasını sağlamak için iletişim bilgilerimizdeki telefonları arayarak randevu alabilirsiniz.

Diz kıkırdak sorunları